Jan Golba- Potrzebne nowe uzdrowiska i zmiany

Opublikowano: 22 lipca 2019

Posiadanie statusu uzdrowiska to przede wszystkim doskonała, naturalna promocja gminy, a nawet całego regionu. Status ten daje także prawną możliwość ochrony naturalnych walorów uzdrowiskowych i środowiskowych, lepszą dbałość o jakość przestrzeni publicznej, jak również konkretne środki – mówi Jan Golba, prezes zarządu Stowarzyszenia Gmin Uzdrowiskowych RP

Jakie zadania stawia dziś przed gminami uzdrowiskowymi bieżąca sytuacja gospodarcza, polityczna, prawna? Z czym wiążą się najważniejsze wyzwania?

Jan Golba, prezes zarządu Stowarzyszenia Gmin Uzdrowiskowych RP

Jan Golba, prezes zarządu Stowarzyszenia Gmin Uzdrowiskowych RP

Jan Golba – Gminy uzdrowiskowe muszą się rozwijać i poszerzać swoją ofertę dla turystów i kuracjuszy. Wiele uzdrowisk stanęło dziś przed koniecznością „przebranżowienia się” z typowego ośrodka uzdrowiskowego, świadczącego usługi lecznicze tylko w oparciu o naturalne surowce lecznicze, w ośrodki wielofunkcyjne, świadczące nie tylko kompleksowe usługi uzdrowiskowe, lecz także turystyczne, rekreacyjne, sportowe, profilaktyczne oraz usługi medical spa, wykorzystujące zarówno naturalne surowce lecznicze, jak i innowacyjne metody leczenia.

Ograniczenie niskiej emisji to kolejne wyzwanie, z którym muszą sobie poradzić włodarze gmin uzdrowiskowych. Należy jednak podkreślić, że bez działań systemowych wprowadzonych przez rząd RP i realizowanych we współpracy z samorządem na efekty programu „Czyste powietrze” możemy czekać nawet kilkanaście lat.

Potężną barierą w rozwoju wielu uzdrowisk jest słaba dostępność komunikacyjna, a wręcz powszechnym problemem są nierozwiązane kwestie związane z parkowaniem. Uzdrowiska zderzyły się też z problemem tzw. najmu krótkotrwałego, którego zewnętrznym wyznacznikiem są wszechobecne apartamentowce, wkraczające w przestrzeń mieszkalną.

Czego dotyczą główne – najpilniejsze – postulaty członków SGURP wobec decydentów oraz podmiotów uzdrowiskowych i branży leczniczej? Jak przebiega współpraca samorządów z innymi stronami zaangażowanymi w tworzenie oferty uzdrowiskowej, utrzymanie jakości i działania wizerunkowe?

Jan Golba – Najważniejsze postulaty do zrealizowania w najbliższym czasie dotyczą ograniczenia niskiej emisji i poprawy jakości powietrza w uzdrowiskach. Ważną kwestią jest realne wprowadzenie w życie programu „Czyste Powietrze”. Musimy sobie jasno powiedzieć, że bez działań systemowych wprowadzonych przez rząd, realizowanych wspólnie z samorządem, nie jest możliwe uzyskanie dobrego efektu ekologicznego. W chwili obecnej realizacja programu „Czyste powietrze” nie przynosi oczekiwanych korzyści.

Konieczność podjęcia prac nad zmianą ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych to kolejny postulat do zrealizowania. Gminy uzdrowiskowe od wielu lat oczekują na podjęcie przez resort zdrowia odpowiednich działań w tej kwestii. Ustawa uzdrowiskowa w obecnym kształcie nie pozwala na prowadzenie działalności gospodarczej w strefie „A” uzdrowiskowej, czyli w pobliżu zakładów lecznictwa uzdrowiskowego. W ustawie uzdrowiskowej są takie absurdy, jak np. zakaz lokowania wszelkiej działalności produkcyjnej. Gdyby podchodzić do niego literalnie, w żadnym uzdrowisku nie mogłaby działać wytwórnia lodów, nie wolno byłoby smażyć naleśników czy lepić pierogów. Niektóre przepisy stały się opresyjne i nie pozwalają w sposób odpowiedzialny prowadzić innej działalności poza leczniczą.

Grozi nam też pełzająca likwidacja lecznictwa uzdrowiskowego ze względu na bardzo niskie stawki osobodnia w obiektach leczniczych. Przy postępującym wzroście cen – nie tylko artykułów żywnościowych – nie da się zapewnić należytego poziomu usług leczniczych, a cóż dopiero mówić o odnowie bazy leczniczej czy hotelowej i utrzymaniu odpowiedniego standardu obiektu. Oznacza to, że jeżeli w najbliższych latach nie nastąpi znaczący wzrost stawki za tzw. osobodzień w sanatoriach i szpitalach uzdrowiskowych, to doprowadzimy w określonej perspektywie do samoistnego zaniku tej działalności. Pamiętajmy, że lecznictwo uzdrowiskowe pomimo swojej ważnej funkcji w polityce zdrowotnej społeczeństwa jest typową działalnością komercyjną, która funkcjonuje w oparciu o rachunek ekonomiczny. A ten jest bezlitosny.

Jak duży potencjał upatruje pan w niezrzeszonych samorządach oraz takich, które oczekują na status gminy uzdrowiskowej?

Jan Golba – Na dzień dzisiejszy do Stowarzyszenia Gmin Uzdrowiskowych RP należą 43 gminy, które posiadają na swoim terenie uzdrowiska lub obszary ochrony uzdrowiskowej, albo pretendują do uzyskania statusu uzdrowiska. Tylko 4 gminy posiadające na swoim terenie uzdrowiska nie należą do SGURP. Obecnie w Polsce funkcjonuje 45 uzdrowisk statutowych, 7 miejscowości posiadających status obszaru ochrony uzdrowiskowej i wiele innych miejscowości o walorach potencjalnie uzdrowiskowych.

Ponadto w Wieliczce istnieje jedyne w Polsce sanatorium uzdrowiskowe w urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym. Posiadanie statusu uzdrowiska to przede wszystkim doskonała, naturalna promocja gminy, a nawet całego regionu. Status ten daje także prawną możliwość ochrony naturalnych walorów uzdrowiskowych i środowiskowych, lepszą dbałość o jakość przestrzeni publicznej, jak również konkretne środki, pozyskane m.in. z opłaty i dotacji uzdrowiskowej, a dodatkowo łatwiejszy dostęp do środków na inwestycje w infrastrukturę komunalną, środowiskową, turystyczna i uzdrowiskową.

Na przestrzeni ostatnich lat można zaobserwować wyraźną tendencję wzrostową w zakresie uzyskania przez miejscowości lub gminy statusu uzdrowiska bądź obszaru ochrony uzdrowiskowej. Ponad 20 miejscowości stara się o jeden z wyżej wymienionych statusów. Nowe uzdrowiska są potrzebne, ponieważ obiekty, które powstają na ich terenie, dysponują bardziej nowoczesną ofertą uzdrowiskową i turystyczną. Bardzo często nie są one zainteresowane podpisaniem umowy z NFZ, którego stawka za osobodzień nie pokrywa nawet kosztów usług świadczonych dla kuracjuszy. W ostatnich latach zauważalna jest tendencja spadkowa, jeżeli chodzi o ilość zakładów lecznictwa uzdrowiskowego w Polsce. Wg GUS w 2017 r. było ich 271, tj. o 6 mniej niż w 2016 r.

Jak ważnym wydarzeniem jest coroczny Kongres Uzdrowisk Polskich i jakie nadzieje pokłada pan w tegorocznym spotkaniu branży?

Jan Golba – Kongres Uzdrowisk Polskich to od wielu lat jedno z najważniejszych wydarzeń dla branży uzdrowiskowej i turystycznej. To zarówno czas do ożywionej dyskusji, wymiany doświadczeń, jak i integracji środowiska uzdrowiskowego. Główny temat tegorocznego kongresu – „Wpływ zmian legislacyjnych w ochronie środowiska na obszary uzdrowiskowe. Inicjatywy proekologiczne w uzdrowiskach polskich”to doskonała okazja, aby pokazać ogrom inwestycji proekologicznych zrealizowanych w gminach uzdrowiskowych. Już od kilku lat zabiegają one o wprowadzenie koniecznych zmian w ustawie uzdrowiskowej i innych ustawach związanych stricte z uzdrowiskami, które w swoim literalnym brzmieniu znacznie ograniczają rozwój gmin uzdrowiskowych i uzdrowisk.

Jakie inne inicjatywy warte są zaangażowania środowiska?

Jan Golba – SGU RP wraz z Grupą ERGO Hestia z Sopotu od kilku lat organizuje ogólnopolski konkurs EKO HESTIA SPA. Jest to jedyny w naszym kraju konkurs przeznaczony wyłącznie dla polskich uzdrowisk. Ocenia się w nim i nagradza kompleksowe, długofalowe działania, inwestycje oraz inicjatywy na rzecz ochrony środowiska. Ważnym elementem tych działań jest też systematyczna edukacja ekologiczna lokalnych społeczności. W finałową fazę wkracza właśnie czwarta edycja konkursu, w której ocenie podlegają nowatorskie działania i inwestycje mające pozytywny wpływ na środowisko, zrealizowane w latach 2013–2018.

Ufundowana przez ERGO Hestię główna nagroda konkursowa wynosi 100 tys. zł. Zgodnie z regulaminem konkursu zwycięskie uzdrowisko powinno przeznaczyć ją na realizację inwestycji i projektów związanych z ochroną środowiska. W tym roku do konkursu zakwalifikowało się 8 gmin uzdrowiskowych: Krynica Zdrój, Sopot, Rabka-Zdrój, Nałęczów, Lądek-Zdrój, Bystrzyca Kłodzka, Rymanów i Ustka. W trzech poprzednich edycjach konkursu uczestniczyły łącznie 23 uzdrowiska. W 2016 r. laureatem nagrody głównej był Uniejów, w następnym roku zdobyło ją Busko-Zdrój, a w ub.r. Inowrocław.

Rozmawiała Małgorzata Szerfer-Niechaj

Udostępnij ten post:



Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *


Powiązane treści
Earl Grey
Herbata czarna jest jednym z najpopularniejszych nap...
Odświeżacz powietrza
W biurze oraz w domu powietrze może wydawać się nieświeże. B...
Soczewki kontaktowe
Wybór odpowiednich soczewek kontaktowych jest kluczowym aspe...
batonik białkowy
Jakość odżywiania jest gwarantem dobrego samopoczucia, mocne...
aktywność fizyczna
Dni stają się coraz dłuższe, zza chmur odważniej wychyla się...